Trong cơn mưa rào của bụi đỏ bazan, tiếng nổ của động cơ diesel vang vọng giữa thung lũng Tây Nguyên, đoàn Ford Ranger đầy màu sắc khuấy động cả một góc trời.
Từ chiếc xe vận chuyển thực dụng trên chiến trường Thế chiến thứ hai, đến người bạn bốn bánh gánh phía sau cả một “ngôi nhà” không thể thiếu của nhà thám hiểm đô thị Việt Nam, con đường tiến hóa của dòng bán tải đã viết nên câu chuyện đáng kinh ngạc về sự thích nghi.
Ford Ranger đa nhiệm phi thường. Từ con phố tấp nập Sài Gòn đến cung đường đèo hiểm trở Tây Bắc, từ bãi cát mịn Mũi Né đến vũng lầy ngập mặn miền Tây, Ranger đã chứng minh giá trị xứng đáng với vương miện “tứ trụ bán tải”.
Nguồn cội của dòng xe bán tải: Từ chiến trường đến đường phố
Xe bán tải – những cỗ máy nửa chở hàng, nửa chở người – có một lịch sử đáng ngạc nhiên bắt nguồn từ những năm đầu thế kỷ 20. Khi ấy, những chiếc xe đầu tiên được “cải tạo” một cách thủ công, đơn giản chỉ bằng cách cưa đôi chiếc sedan để tạo ra không gian chở hàng phía sau. Đó là sự khởi đầu của phong cách thiết kế sẽ định hình nên cả một phân khúc xe hơi sau này: “vừa làm, vừa chơi” – work hard, play hard.
Trong Thế chiến thứ hai, xe bán tải trở thành phương tiện quân sự không thể thiếu – vừa cơ động linh hoạt trên mọi địa hình, vừa có khả năng vận chuyển binh lính, vũ khí và thiết bị. Chính trong bối cảnh khốc liệt của chiến tranh, những đặc tính vượt trội của dòng xe này được phát huy tối đa: bền bỉ, đa dụng, khả năng thích ứng cao. Khi hòa bình lập lại, xe bán tải nhanh chóng trở thành phương tiện dân dụng phổ biến, đặc biệt tại những quốc gia có nền nông nghiệp phát triển như America và Australia.
Tại Việt Nam, xe bán tải từng là khái niệm xa lạ. Người Việt quen thuộc với những chiếc xe tải nhỏ như Suzuki Carry, những chiếc xe ba gác đạp. Nhưng thật kỳ lạ, chỉ trong hai thập kỷ, xe bán tải dần trở thành phân khúc không thể thiếu trên thị trường ô tô, trong đó Ford Ranger là cái tên chiếm lĩnh ngôi vương thuyết phục.
Ford Ranger: Câu chuyện phát triển và bước ngoặt năm 2011
Ranger không phải cái tên đầu tiên của dòng xe bán tải nhỏ của Ford. Trước khi Ranger xuất hiện vào năm 1983, Ford từng có dòng xe bán tải nhỏ mang tên Courier – thực chất là sản phẩm được sản xuất bởi Mazda, mang nhãn hiệu Ford theo thỏa thuận hợp tác giữa hai hãng. (Mazda BT-50 thế hệ cũ sử dụng nền tảng Ranger Mỹ, nay đã đổi sang Isuzu D-Max Nhật)
Khi quyết định phát triển dòng bán tải nhỏ “thuần Ford”, hãng xe Mỹ đã đầu tư không ít công sức vào dự án “Replacement For Imported Captive Trucks” (tạm dịch: Thay thế xe tải nhập khẩu). Và chính từ dự án này, cái tên Ranger ra đời.
Ranger đã trải qua nhiều thế hệ, nhưng có lẽ bước ngoặt quan trọng nhất khi Ford quyết định phát triển Ranger thành sản phẩm toàn cầu vào năm 2011. Thế hệ T6 lúc bấy giờ đã được nghiên cứu và phát triển tại Australia – nơi có những địa hình khắc nghiệt nhất thế giới, từ sa mạc nóng bỏng đến cung đường bùn lầy. Đây chính là “bài kiểm tra” cuối kỳ cho một chiếc bán tải.
Một chi tiết thú vị: Ford Ranger thế hệ mới nhất được phát triển trên nền tảng T6 cải tiến, là sản phẩm hợp tác giữa Ford và Volkswagen. Cùng chia sẻ nền tảng này còn có “người anh em” Volkswagen Amarok. Đây là minh chứng cho xu hướng “cùng chia sẻ, cùng phát triển” trong ngành công nghiệp ô tô hiện đại – khi chi phí nghiên cứu phát triển ngày càng đắt đỏ.
Ranger: Ông vua tuyệt đối trong “tứ trụ bán tải” tại Việt Nam
Tháng 06/2001, Ford ra mắt 2 phiên bản Ranger lắp ráp trong nước, khi đó là lựa chọn của nhà thầu xây dựng và nông trường sản xuất. Mười năm sau, Ford Ranger cải tiến nhẹ thiết kế, từng bước tạo dựng khái niệm “chơi bán tải” trong các hội nhóm. Đến 2016, Ford khai tử các dòng xe nhỏ, tập trung hoàn toàn vào SUV và bán tải trên quy mô toàn cầu.
Thị trường bán tải Việt Nam từng chứng kiến cuộc cạnh tranh gay gắt giữa bốn cái tên: Ford Ranger, Toyota Hilux, Isuzu D-Max và Mitsubishi Triton. Người Việt gọi đây là “tứ trụ bán tải” – bốn trụ cột của phân khúc. Trong cuộc đua này 10 năm qua, Ford Ranger chiếm lĩnh ngôi vương một cách không thể giải thích. Một cách ngắn gọn: 10 chiếc bán tải lăn bánh tại Việt Nam, có 6 chiếc Ford Ranger. Đây là con số thống trị thị trường không một dòng xe nào có thể đạt được, trong bất kỳ phân khúc nào.
Mời xem trọn clip Đường 2 Chiều đánh giá Ranger XLS.
Thành công của Ranger tại Việt Nam có thể giải thích bởi ba yếu tố. Thứ nhất thiết kế – Ranger vẻ ngoài hầm hố, cơ bắp đúng chuẩn “Made in America” con nhà người ta. Thứ hai khả năng vận hành – Ranger nổi tiếng với động cơ mạnh, hệ thống treo êm, khả năng lội nước vô địch.
Yếu tố thứ ba, có lẽ quan trọng không kém, là may mắn kéo dài. Trong dòng chảy cuộc đời, sự may mắn đôi khi như những hạt giống được vũ trụ gieo mầm – không phải xuất hiện ngẫu nhiên, mà là những mảnh ghép trước đó của định mệnh. Những người may mắn không đơn thuần gặp được cơ hội, quan trọng hơn, họ biết cách nhận ra và nắm bắt, biến sự ngẫu nhiên thành dấu ấn riêng. May mắn kéo dài như dòng sông uốn lượn, không phải luôn xuôi chảy, nhưng luôn tìm được lối đi giữa những chướng ngại.
Ngoài chiếm lĩnh tuyệt đối thị trường bán tải, Ranger còn là một trong những mẫu xe bán chạy nhất Việt Nam nói chung. Điều này đặc biệt ấn tượng khi Việt Nam vốn là thị trường của những chiếc 7 chỗ đa dụng.
6 phiên bản Ranger: Từ XLS đến Sport, Wildtrak và Raptor
Ford Ranger có 6 phiên bản khác nhau, nhiều nhất trong phân khúc bán tải. Đây là chiến lược khai thác bản gốc Ford học từ Porsche 911 với hơn 20 biến thể cho một dòng xe. Tuy nhiên, hai cái tên nổi bật nhất phải kể đến là XLS và Wildtrak – hai thái cực trong gia đình Ranger.
- Ford Ranger XLS: 707.000.000 VNĐ
- Ford Ranger XLS+: 733.000.000 VNĐ
- Ford Ranger Sport: 864.000.000 VNĐ
- Ford Ranger Wildtrak: 979.000.000 VNĐ
- Ford Ranger Stormtrak: 1.039.000.000 VNĐ
- Ford Ranger Raptor: 1.299.000.000 VNĐ
Ranger XLS phiên bản “entry-level” của dòng xe, nhưng đừng vì thế mà đánh giá thấp. XLS mang đến những gì cần thiết của một chiếc bán tải: động cơ 2.0 Turbo Diesel mạnh mẽ, hệ thống treo bền bỉ, khả năng vận chuyển hàng hóa xuất sắc.
XLS thường được lựa chọn bởi những khách hàng có nhu cầu thực dụng: doanh nghiệp vừa và nhỏ, người kinh doanh cần phương tiện vận chuyển đáng tin cậy, nông dân chất lượng cao cần cỗ máy bền bỉ cho công việc đồng áng.
Nếu XLS là “binh nhất” thầm lặng, Wildtrak chính là “đại tá” của dòng Ranger. Wildtrak không đơn thuần là chiếc xe chở hàng, mà là biểu tượng của lối sống phóng khoáng, nơi mặt đất là bầu bạn, bầu trời là men say.
Wildtrak nổi bật với màu cam đặc trưng, nhiều chi tiết ngoại thất mạ crôm sang trọng. Nội thất Wildtrak cũng được nâng cấp đáng kể với ghế da cao cấp, hệ thống giải trí hiện đại và nhiều công nghệ hỗ trợ lái tiên tiến từ gói Ford Co-Pilot 360. Mời xem hết clip Tipcar đánh giá Ranger Stormtrak.
Linh hồn Ranger: Ba sắc màu cơ bản của người cầm lái Ranger
Nếu đường phố là sân khấu, chiếc xe là trang phục, Ford Ranger chính là bộ vest-jeans của thế giới ô tô – vừa đủ lịch lãm để xuất hiện trong một cuộc họp quan trọng, vừa đủ mạnh mẽ để không ngại ngần lội qua những vũng nước đục ngầu sau cơn mưa. Nhưng chiếc xe chỉ là một nửa câu chuyện. Nửa còn lại thuộc về những con người ngồi sau vô lăng – những chủ nhân của Ranger, một bộ tộc với đặc điểm nhận dạng mà tôi đã bắt gặp trong vô vàn những chuyến đi.
1. Yêu thích trải nghiệm dã ngoại, nhưng không có dã tâm
Họ là những người đàn ông (và ngày càng nhiều phụ nữ) thường xuất hiện vào cuối tuần tại những con suối nhỏ ven đô, những bãi đất trống với lửa trại bập bùng, hay những cung đường đèo vắng người. Chiếc Ranger đậu bên cạnh, cốp xe mở toang với đủ thứ đồ dùng từ lều trại, bếp gas mini đến chiếc ghế xếp nhỏ gọn. Họ yêu thiên nhiên, nhưng theo cách của người thành thị – vẫn cần có Wi-Fi, vẫn mang theo máy pha cà phê, và đặc biệt, vẫn đảm bảo về nhà trước khi đêm Chủ nhật buông xuống quá sâu.
Người chủ Ranger điển hình không phải dạng “dã man” – những người sống cả tháng trong rừng hay chinh phục những địa hình tưởng chừng chỉ dành cho trực thăng. Họ tìm kiếm sự cân bằng: đủ gần gũi với thiên nhiên để cảm nhận nhịp đập hoang dã, nhưng vẫn đủ tiện nghi để không đánh mất phong thái đô thị.

“Tôi thích được nghe tiếng suối chảy, nhưng cũng cần một tấm nệm tử tế để ngủ,” chủ xe Ranger Wildtrak từng tâm sự tại điểm cắm trại Đà Lạt. “Và chiếc xe này cho phép tôi có cả hai – vừa đi được những nơi khó nhằn, vừa mang theo đủ tiện nghi cần thiết.” Đây chính là sự khác biệt giữa chủ xe Ranger với những “off-roader” cực đoan – những người có thể ngủ trong võng giữa hai thân cây.
2. Thỉnh thoảng nghịch bùn, nhưng không sống lầy với anh em
Họ thích cảm giác bùn đất bắn tung tóe lên thân xe (không phải bắn lên bụng) thích hình ảnh bánh xe xé toạc vũng nước, và đặc biệt, thích cảm giác chinh phục – khi chiếc xe vượt qua những địa hình mà Porsche 911 Dakar thông thường phải dừng lại vì chi phí bảo dưỡng và thay thế phụ tùng.
Nhưng sự “lầy lội” thường chỉ giới hạn ở mức độ giải trí cuối tuần. Khi thứ Hai đến, Ranger lại được rửa sạch, lăn bánh trên con phố thành thị, đậu ngay ngắn bên cạnh ngũ tường nhà Ford, không còn dấu vết của “chiến binh bùn đất” gầm rú trong rừng chỉ vài ngày trước. Họ nghịch bùn, nhưng không “sống chết” với bùn đất. Họ vượt địa hình, nhưng không biến đời mình thành một cuộc off-road bất tận.
3. Tìm thấy hưng cảm trong mỗi chuyến đi, ngoại trừ đi đóng phạt