Sau 24 năm có mặt, Toyota Vios (lắp ráp từ năm 2003) vẫn là mẫu xe vô địch về doanh số lũy kế. VF 3 và VF 5, hai chiếc xe mới bán vài năm, đã đỉnh đạc chen vào danh sách, đậu cạnh những cái tên có sừng có mỏ.
24 năm và vài năm. Hai thước đo thời gian đặt cạnh nhau trên cùng bảng xếp hạng. Chuyện hay nằm ở khoảng cách giữa hai con số đó.
Người đến trước đào giếng
Nhìn danh sách, điều đầu tiên đập vào mắt là quốc tịch của những chiếc xe: Nhật và Mỹ nhiều nhất. Chuyện này không có gì ngạc nhiên nếu ta nhớ về năm 1995, cột mốc các hãng xe Nhật và Mỹ lần lượt điểm danh đất Việt. Toyota, Mitsubishi, Ford đến rất sớm, chiến lược rất phổ thông: bán xe cho số đông đại chúng.
| Vị trí | Tên xe | Số lượng bán | Giá tham khảo |
| 01 | Toyota Vios | 276.244 | 488 triệu |
| 02 | Toyota Innova | 151.931 | 825 triệu |
| 03 | Ford Ranger | 148.164 | 776 triệu |
| 04 | Mazda CX-5 | 143.156 | 749 triệu |
| 05 | Mitsu Xpander | 142.704 | 659 triệu |
| 06 | Hyundai Accent | 134.968 | 489 triệu |
| 07 | Toyota Fortuner | 128.552 | 1 tỷ 165 triệu |
| 08 | VinFast VF5 | 120.900 | 496 triệu |
| 09 | VinFast VF3 | 111.857 | 296 triệu |
| 10 | Mazda3 | 98.520 | 644 triệu |
Trong ngành xe, người đến sớm không chỉ chiếm được khách, họ đào được cái giếng. Cái giếng là hệ thống đại lý, là kho linh kiện phụ tùng, là thầy thợ quen xe, là tính thanh khoản trên thị trường xe cũ.
Niềm tin trong ngành ô tô được xây từ những thứ rất cụ thể, và rất nhàm chán như thế, tích lũy qua ba mươi năm. Vì vậy, mới có cảnh chiếc sedan cỡ nhỏ của Nhật đứng trên đỉnh bảng suốt hơn hai thập kỷ, không cần chiến dịch truyền thông rầm rộ, không cần book bài lên clip review, cũng không cần lột xác ngoạn mục.
Rồi VinFast xuất hiện, mọc lên từ mầm tre Thánh Gióng, mang theo khát vọng phá luật theo cách rất VinFast. Thông thường, muốn có tên trong bảng “lịch sử” phải trả bằng thời gian. VF 3 và VF 5 trả bằng thứ khác: mức giá thấp hơn mặt bằng xe xăng cùng cỡ (VF 3 khởi điểm quanh 285 triệu), hệ sinh thái trạm sạc miễn phí, và cả những phiên bản phục vụ đội xe dịch vụ, doanh số được tính theo lô thay vì theo từng khách.
Suốt Ngày XE ghi nhận trong điểm tin tháng 9/2026 VinFast nắm 35% thị phần sau 8 tháng đầu năm, trong một thị trường tăng 26,4% so với cùng kỳ. Một hãng xe trẻ đang đi trên con đường các hãng già phải mất cả thế hệ để đi.
Hai chiến trường Sedan và MPV
Nếu bảng xếp hạng là tấm bản đồ, có hai vùng đất mọi thế hệ người mua xe đều từng đi qua: sedan 500 triệu và MPV gia đình.
Cuộc chiến sedan 500 triệu: Vios và City
Nhắc đến cuộc chiến sedan hạng B, người ta nhắc đến cặp đôi Toyota Vios và Honda City như nhắc hai kỳ thủ cùng một sư môn. Họ đã đấu với nhau nhiều năm, thắng thua đổi chủ từng tháng, nhưng trục chính của cuộc đấu không đổi.
Bốn tháng đầu năm 2026, Vios giữ ngôi đầu phân khúc với 3.487 xe, City bám sau với 2.165 xe. Sang tháng 9/2026, cả hai cùng tăng, Honda City phiên bản thể thao RS (phiên bản 2026 giá không đổi) là cái tên bật lên nhất nhóm.
Cuộc đấu càng đẹp, mảnh đất họ đấu càng hẹp. Tổng doanh số của 5 mẫu sedan hạng B chủ lực trong tháng 9 chỉ hơn 2.000 xe. Người mua xe giờ nhìn gầm cao, xe 5 đến 7 chỗ đa dụng, về những chiếc “nhìn thôi đã thấy nhiều option”. Sedan 500 triệu giống quán phở gia truyền: vẫn đông khách, vẫn ngon miệng, nhưng cả con phố đã chuyển sang bán món khác.
Toyota Vios vẫn đứng đó từ năm 2003, trong khi các đối thủ Daewoo Lanos, Kia Rio, Suzuki Ciaz, Nissan Sunny đã xanh cỏ. Điều này phần nào nói lên tâm lý của người mua xe lần đầu. Người ta có thể ngồi lên xe khác, test drive chán chê, nhưng khi quyết định xuống bằng tiền của mình, họ chọn thứ ít rủi ro nhất. Vios là hiện thân của chữ “ít rủi ro”.
Cuộc chiến MPV: Innova và Xpander
Chiến trường 7 chỗ ồn ào hơn. Toyota Innova xuất hiện trước, ăn cả thị trường MPV 7 chỗ hơn 10 năm, sau đó đến lượt Mitsubishi Xpander ngồi vào mâm, ăn một lèo từ ngày 08/08/2018 khi ra mắt đến hiện tại, và chưa có dấu hiệu gì cho thấy đã no. Có một thống kê chưa chính thức rằng, cứ 10 người, hết 8 người đã từng ngồi lên Innova 7 chỗ đi đâu đó trong đời.
Đến tháng 9/2026, theo ghi nhận của Suốt Ngày XE, Xpander vẫn bám trụ vị trí số một phân khúc MPV phổ thông, trong khi Toyota Veloz, Kia Carens hay Hyundai Stargazer bám đuổi chưa thật quyết liệt. Innova không đứng yên: đáp trả bằng Innova Cross gầm cao, đổi cách chơi thay vì đổi người chơi.
Nhưng cái nhìn xa hơn của tôi nằm ở chỗ khác. Cả hai cuộc chiến này, sedan lẫn MPV, đều là nội chiến giữa các hãng xe Nhật. Người ngoài nhìn vào tưởng thị trường rất cạnh tranh, kỳ thực các bên đang chơi cùng một luật: độ bền, giữ giá, thanh khoản, hậu mãi. Luật ấy do họ viết ra từ hai mươi mấy năm trước.
Đấu trường phân khúc 600 triệu
Bây giờ, bạn thử làm một phép tính nhỏ: lấy mức giá của 10 mẫu xe trong bảng, cộng lại, chia đều cho 10. Kết quả làm tròn rơi vào quanh 600 triệu.
Một phép tính không có độ chính xác của khoa học, nhưng có sức nặng của thực tế. Khi đem tất cả trộn lại và chia đều, thứ còn lại chính là ngân sách thật của người Việt khi quyết định mua một chiếc ôtô.
600 triệu là phân khúc sôi động nhất của năm 2026. Suốt Ngày XE gọi nhóm xe 5 chỗ gầm cao cỡ B là phân khúc “thơm nhất, đông nhất, điên cuồng nhất” thị trường. Hãng nào có một mẫu thắng được phân khúc này, chắc chắn sống khoẻ, làm rể Việt Nam luôn còn được. Xpander đã thắng tuyệt đối, kéo theo Xforce và cả Destinator.
Thử đếm những cái tên đang chen chân ở mức giá này: xe Nhật, xe Hàn, xe Trung, thậm chí xe Séc, tổng cộng hơn 20 mẫu 5 chỗ gầm cao để chọn và chốt.
Skoda Kushaq đặt cạnh Geely Coolray ở mốc 500 triệu. Có GAC Emzoom chào 599 triệu sau ưu đãi. Có Jaecoo J5 EV niêm yết 749 triệu rồi sang số xuống 600 triệu cho khách hàng tiên phong. Có VinFast VF 6 giữ ngôi đầu phân khúc; Toyota Yaris Cross, Kia Seltos, Mitsubishi Xforce đứng ngay phía sau.
Thập niên trước, “dưới 500 triệu” là xe cỏ lạ, sedan hạng B, tức Vios, City, Accent. Bây giờ, nhờ cuộc đua giảm giá, các hãng Trung Quốc nhập cuộc, cùng số tiền ấy, chỉ nhỉnh hơn vài chục, người ta bước vào showroom và nhìn thấy cả cửa sổ trời, ghế da chỉnh điện, màn hình 14 inch, camera 360, cần số pha lê, gói hỗ trợ lái…
Với người mua, hơn 20 lựa chọn là một món quà, nhưng đôi khi cũng nhức cái đầu. Tôi gọi đó là bài toán “chốt”: càng nhiều lựa chọn, người ta càng khó xuống tiền. Và khi khó chốt, người ta sẽ quay lại hỏi người thân, hỏi bạn bè, hỏi số đông. Đây chính là lúc “giá trị hình ảnh” của thương hiệu phát huy hiệu quả.
Dự báo 5 năm tới: thời của Trung
Làn sóng xe Trung Quốc lần thứ nhất (khoảng 2020 đến 2024) là cuộc cạnh tranh bằng cấu hình và giá trên sân chơi mà luật do Nhật, Hàn, Mỹ đã định từ hàng chục năm: niềm tin thương hiệu, số lượng đại lý, phụ tùng, bảo dưỡng.
Làn sóng thứ hai, từ 2024 đến nay, do BYD, Geely, Lynk & Co, Omoda, Jaecoo và Wuling dẫn dắt, là cuộc đổ bộ có tính toán: có liên doanh, có nhà máy lắp ráp, có chiến lược giá, có bài có bản.
Các hãng lớn kể chuyện bằng lịch sử, các hãng Trung Quốc kể bằng những gì mắt thấy, tai nghe ngay khi mở cửa xe. Họ quá hiểu với khách hàng phổ thông, ấn tượng đầu tiên đến từ đôi mắt. Jaecco J5 thắng giải “Xe trang bị nổi bật nhất” Car Choice Awards 2026 hoàn toàn xứng đáng.
Ghép những mảnh ấy lại, tôi đi đến dự báo của riêng mình cho phân khúc 600 triệu: trong 5 năm tới, các hãng Trung Quốc như BYD, Geely, Omoda, Jaecoo, Wuling, MG sẽ dần đẩy lùi “giá trị hình ảnh” của các hãng Nhật, Hàn ra khỏi đầu người trẻ mua xe lần đầu.
Lý do tôi tin điều đó nằm ở cách “giá trị hình ảnh” được hình thành. Với thế hệ cha chú, Toyota, Honda, Suzuki là hình ảnh của bền bỉ, giữ giá, “mua về yên tâm”. Hình ảnh ấy được dựng bằng ký ức tập thể.
Nhưng người 25 đến 30 tuổi hôm nay, không thừa hưởng ký ức ấy theo cùng một cách. Họ lớn lên với kỷ nguyên internet, thước đo “xe tốt” của họ nghiêng về kiểu dáng, màn hình, về trợ lái, về đèn nội thất, về các option.
Các hãng Trung Quốc đáp lại đúng thước đo đó, bổ sung thêm bằng thời hạn bảo hành dài hơn. GAC Emzoom ôm cua trường đua bảo hành 7 năm; BYD bảo hành xe cũng 6 năm; Jaecoo J5 lên tới 8 năm hoặc 200.000 km, trong khi một số mẫu Nhật, Hàn phổ thông dừng lại ở 3 năm, tối đa 5 năm.
Số liệu năm 2025 cho thấy xe Trung Quốc đăng kiểm khoảng 17.000 chiếc, chiếm chưa tới 3% thị phần xe du lịch cả nước. Ngay trong phân khúc 600 triệu nóng nhất hiện nay, tháng 9/2026 vẫn chưa có mẫu xe Trung Quốc nào lọt top 10 CUV cỡ B, dù hình thức đẹp, trang bị dày.
Quay lại bảng xếp hạng. Mười cái tên trong ấy được viết bằng thì quá khứ: đã bán, đã thắng, đã định hình thị trường. Không ai có thể lấy đi điều đó.
Nhưng con số 600 triệu được viết bằng thì tương lai. Nếu bảng xếp hạng 10 ôtô bán nhiều nhất lịch sử được vẽ lại sau mười năm nữa, tôi không dám đoán ai còn, ai mất, ai khai tử, nhưng chắc chắn một điều: sẽ xuất hiện các mẫu xe PHEV, xăng-sạc liên thông, công thủ toàn diện.
